Algen

Naast het lelijke gezicht van met algen overtrokken planten, zijn algen tegelijkertijd schadelijk. Ze onttrekken voedsel aan het water en hinderen door hun aanwezigheid de waterplanten in de groei. Het optreden van algen kan nauwelijks vermeden worden en is meestal van bepaalde voorwaarden afhankelijk. Algen zijn weliswaar primitiever van bouw dan de normale aquariumgewassen, maar we kunnen toch zeggen: Algen zijn ook planten. Ze hebben om te groeien eveneens licht, water, voedingsstoffen nodig, maar doordat hun eisen geringer zijn, zijn ze tegenover de hoger ontwikkelde planten in het voordeel.

Welke algen komen we tegen

Prokaryotische Algen

Blauwe algen

Eukaryotische Algen
Alle andere algen zijn eukaryoten en voeren hun fotosynthese uit met behulp van organellen genaamd chloroplasten (ook wel bladgroenkorrels). Chloroplasten hebben hun eigen DNA en hebben een vergelijkbare structuur met cyanobacteriën.

Kiezelalgen

Groene algen (draadalgen)

Fluweelalgen

Puntalgen

Baardalgen

Penseelalgen

Zweefalgen

(Klik op de naam voor meer info)

Voorkomen is beter dan......

Een absoluut zeker werkend middel tegen algen is niet bekend. Om algengroei te voorkomen helpt een dicht planten-bestand, regelmatige waterverversing, minder vissen en matige voedering, evenals afzuigen van het bodemvuil. Deze maatregelen geven echter geen absolute garantie, dat er geen algengroei zal optreden. Dit geldt ook voor een bepaalde dosering van de bv aquarium belichting. Ook kunnen slakken, mosselen en andere algeneters uitgezet worden. De bestrijdingsmaatregelen moeten tijdig begonnen worden, voor de algen de overhand krijgen en de planten al schade ondervinden. Het mechanisch verwijderen is weliswaar een tijdrovende bezigheid en op den duur zelden werkzaam, maar moet worden toegepast, zolang er geen ander bestrijdingsmiddel is.

Deze maatregel is vooral belangrijk doordat zowel slakken als vissen oudere algdraden niet graag eten.

Algeneters gebruiken

De vegetariërs onder de vissen, ook algeneters genoemd, kunnen bij de bestrijding van algen gebruikt worden. We kunnen ze echter meestal slechts voor bepaalde algensoorten gebruiken. In een sterk bealgd bassin is het doelmatiger om verschillende vissen van diverse soorten te houden. Bovendien moet het voederen van de dieren tot een minimum beperkt worden. Om hun werkzaamheden te ondersteunen worden de tapijten smeeralg verwijderd, door ze met de hand los te maken en de dan op de bodem zinkende algen met een slang af te zuigen. Bladeren, die sterk met draadachtige algen begroeid zijn, worden eerst afgesneden.

Hieronder vindt u een overzicht van bekende algeneters.

Tegen smeeralgen helpen:

Voor tropisch aquarium

Epalzeorhynchus kallopterus
Gyrinocheilus airnonieri - Grote algeneter
Helostoma temmincki - Zoengoerami
Poecilia latipinna
Poecilia sphenops - Black Molly
Xiphophorus helleri - Zwaarddrager

Vijver:

Rivierkreeften

Draadalgen worden ook gegeten door:

Voor tropisch aquarium

Ancistrus dolichopterus
Epalzeorhynchus siarnensis
Otocinclus vittatus
Plecostomus punctatus

Vijver:

Graskarpers
Rivierkreeften

Zweefalgen worden ook gegeten door:

Zilverkarpers

Mosselen

(1 mossel kan wel 100 liter per dag filteren)

Wat ook mogelijk is, is het gebruik van slakken

In het water levende slakken verdelgen eveneens bepaalde algensoorten, maar eten niet graag oude algen. Op grond van hun trage levenswijze zijn slakken zelden een goede directe, maar meer een voorbehoedende hulp. Leeft er een voldoende aantal in het aquarium, dan breiden bepaalde algen zich daarin nooit overmatig uit. Slakken mogen echter nooit de overhand krijgen, anders eten ze door voedselgebrek aan de planten, die er dan niet meer decoratief uitzien. Het aantal waterslakken wordt daarom door regelmatig uitvangen binnen bepaalde grenzen gehouden. Te veel slakken kunnen eventueel met behulp van een zoetwater-kogelvis (Tetra-odon) tot een lager aantal teruggebracht worden. In de vijver kan dat met behulp van een Rivierkreeft. Als slakkenlokmiddel kan men voedseltabletten, of stukjes aardappel of wortel gebruiken. Deze lokmiddelen worden op een schoteltje op de bodem gelegd, de aquariumverlichting wordt uit geschakeld en na enige tijd kan het lokmiddel met de daarop verzamelde slakken verwijderd worden. Een chemisch doden van de slakken is gevaarlijk en kan beter achterwege blijven.

Welke slakken zijn inzetbaar:

- Lymnaea stagnalis
- Melanoides tuberculata
- Planorbarius corneus
- Gyraulus laevis
- Ampullaria australis

(Klik op de naam voor meer info)

 

Chemische middelen in noodgevallen

De in de handel verkrijgbare algenmiddelen helpen alleen bij smeeralgen. Draadachtige algen hebben voldoende weerstand, ze worden alleen beperkt in de verspreiding, maar vrijwel niet gedood. Het gebruik van algiciden gaat meestal gepaard met een risico voor de overige aquariumflora en mag daardoor alleen de laatste uitweg zijn. Algenpreparaten moeten nauwkeurig volgens de gebruiksaanwijzing ingezet worden en er moet voorzichtigheidshalve eerst met een halve dosering geprobeerd worden of de planten het kunnen verdragen. De werking van de middelen wordt ondersteund en de bestrijdingsduur wordt verkort als bij het begin van de behandeling de aquariumverlichting 2 dagen wordt uitgeschakeld en het aquarium volkomen donker wordt gehouden. De algiciden mogen geen langere tijd in het water blijven, want dan zou er een teruggang in de totale plantengroei kunnen ontstaan. Bij gevoelige soorten treden al direct beschadigingen op, bijvoorbeeld bij zuurstofplanten. Minder gevoelige soorten, zoals Waterlelies of Lobelia kunnen later nog nadelige gevolgen vertonen, die pas na 4-6 weken zichtbaar worden en waarvan de oorzaak eigenlijk nog geheel onbekend is. De belangrijkste regel na een chemische bestrijding is totale waterverversing. Op deze manier worden de chemische stoffen sneller uit het water verwijderd; ook de in de bodem-zone neergezonken stoffen worden verdund en weggezogen. Dit is belangrijk, omdat anders de neerslag op de bodem tot een langdurig aanhoudende vermindering in groei kan leiden, die tot verkeerde conclusies en dus ook verkeerde maatregelen kan leiden.

Instinker

Als men bij een tuincentrum komt, zie je wel eens een bak waarop staat algen-eter!! Maar let goed op, om wat voor vis het gaat. Meestal gaat het om grondels en eh… die eet GEEN algen. De grondel lijkt als 2 druppels water op de Gyrinocheilus aymonieri (Siamese algeneter) deze leeft in Thailand waar het water warmer is dan in Nederland! Dus de winter door komen in Nederland is lastig, met andere woorden hij gaat dood tenzij u een vijver heeft met verwarming! Want het is een tropische vis die in watertemperaturen leeft van 22 tot 28 graden.

Wie is wie?

1 algeneter (Gyrinocheilus aymonieri)

2 grondel (Gobio Gobio)

Planten

Algen onttrekken voedsel aan het water, hetzelfde voedsel waar de planten ook van leven. Het is daarom absoluut aan te raden om voor voldoende planten te zorgen in de vijver. Vaak wordt er het advies gegeven van 5 bossen zuurstofplanten op 1000 liter water. Echter zijn bossen niet standaard, en elke vijver is maatwerk. Want ligt de vijver in de zon of ligt het in de schaduw? Want zoals u heeft kunnen lezen, zijn algen afhankelijk van licht. Het is daarom voor de startende vijver aan te raden om niet teveel te bezuinigen op zuurstofplanten, en vraag aan de verkoper hoe ze geplant moeten worden. Want kopen is 1, maar op de juiste manier beplanten is 2. Daarnaast zijn er velen zuurstofplanten in de handel, waaronder de bekendste het fonteinkruid is. Belangrijk is wel om te weten wat het groeiseizoen is van een bepaalde zuurstofplant, zodat we een waterplanten-plan kunnen opstellen om ervoor te zorgen dat we vanaf het voorjaar tot het najaar voorzien zijn van de juiste planten. Hierdoor kunnen we de algen zoveel mogelijk de baas blijven.

1 Fonteinkruid 2 Hoornblad

 

© 2008 Koidream® (Disclaimer)