Filter Media

In filters maken we gebruik van filter media, en er is tegenwoordig van alles te koop. Echter is de basis simpel, het moet vuil opvangen en ook is het de bedoeling dat bacteriën zich kunnen hechten en waarop ze vervolgens kunnen groeien. Het water stroomt langs de bacteriën. In het water aanwezige stoffen kunnen door de bacteriën worden opgenomen en omgezet. Het (dunne) laagje van bacteriën dat zich op het dragermateriaal vormt, wordt de BIOFILM genoemd. Er zijn verschillende soorten dragermateriaal mogelijk: zand, verschillende soorten steen (b.v. lavasteen), Kunstof (plastic) materialen. Elk van deze materialen heeft zijn voor- en zijn nadelen.

Eisen aan het dragermateriaal:

HET SPECIFIEKE OPPERVLAK: het oppervlak (in m2) per m3 materiaal. Hoe groter het specifieke oppervlak, hoe meer bacteriën zich per m3 aan het materiaal kunnen hechten.

Enkele voorbeelden:

Zand (de korrelgrootte kan variëren): 500 - 5000 m2 / m3
Lavasteen: 800 m2 / m3
Kunststofringen (diverse modellen): 100 - 220 m2 / m3

DE VRIJE RUIMTE. Hoe meer vrije ruimte er in een filter zit (d.w.z. hoe minder massa van het dragermateriaal), hoe meer lucht of water er langs het dragermateriaal kan stromen en des te kleiner de kans dan is dat het filter verstopt raakt. Het materiaal voor biofilters kenmerkt zich door zowel een groot specifiek oppervlak als een grote hoeveelheid vrije ruimte. Opeengepakt zand als dragermateriaal is in een recirculatiesysteem niet geschikt (te weinig vrije ruimte; de massa zal snel zijn dichtgegroeid met bacteriën). Zand dat door water of lucht continu IN WERFELING blijft zal niet dichtgroeien; de korrels met bacterieaangroei komen steeds met elkaar in botsing waardoor de overbodige bacterieaangroei continu wordt "afgeschaafd".

Beschrijving van de materiaal:

Filterborstels

Dit is vaak het eerste materiaal wat gebruikt wordt tijdens het filterproces, vooral bij de grotere filtersystemen. Dit heeft een mechanische en biologische werking. De borstels hangen meestal los in de filters, waardoor ze makkelijk te verwijderen en schoon te maken zijn. Deze filtermaterialen zijn dicht van structuur om zoveel mogelijk vuil te stoppen. Dezen zullen zo nu en dan moeten worden gereinigd. Zeker wanneer het filtersysteem niet zou beschikken over een voorfilter zullen ook de borstels het grofste en meeste vuil te verwerken krijgen. In de warmere periodes zoals bv de zomer, zal men vaker moeten reinigen omdat meer organisch zweefvuil in het water mee circuleert.

 

Japanse filtermatten

Japanse filtermatten zijn een bekende onder de biologische filtermaterialen. Ze zijn stevig, en simpel te onderhouden. Japanse filtermatten worden heel vaak net na de laatste mechanische filtering geplaatst en voorzien van tussenstrippen om dichtslippen te voorkomen. Hun weefselstructuur is perfect voor zowel het huisvesten van voldoende bacteriën als het garanderen van een goede doorstroming van water. Ze zuiveren het water van het nog kleinere organische vuil. Deze biologische filtermaterialen hebben niet enkel tot doel een laatste stap te zijn in het zuiveren van water door het tegenhouden van de nog kleinere vuildeeltjes die de mechanische filtering niet kon tegenhouden maar zullen ook de huisvesting zijn van een hoop nuttige bacteriën, die nodig zijn voor het omzetten van (schadelijke) afvalstoffen naar eind en restproducten die niet en/of minder schadelijk zijn en een bron van voeding vormen. Bij een goed gebouwde filter zullen voorfilter en mechanische filtering het biologische filterdeel zoveel mogelijk ontlasten van zoveel mogelijk organisch vuil zodat de bacteriekolonie in een zuurstofrijke omgeving kan uitgroeien en het nuttige afbraakwerk van afvalstoffen kan volmaken. In principe maakt men de biologische filtermaterialen bijna nooit schoon, zodat de bacteriegroep op peil blijft. Maar al te vaak wordt hier de zonde begaan om ook de biologische filtermaterialen telkens mee schoon te maken wanneer men voorfilter en of mechanische filtermaterialen gaat reinigen. Dit is onzin. Wanneer blijkt dat met de loop der tijd toch veel organisch vuil de biologische filtermaterialen belasten is het beter meerdere gedeeltes voorzichtig te reinigen. Waarna men tevens de vijver ook gedeeltelijk ververst na afloop.

 

Matala matten

Matala matten kunnen zowat als vervanger van de Japanse mat beschouwd worden. Ze zijn leverbaar in vier verschillende grofheden. De zwarte Matala mat heeft het grofste structuur.

De groene Matala mat heeft een minder grove structuur dan de zwarte

De blauwe Matala mat heeft een fijnere structuur

De witte Matala mat heeft het fijnste structuur

Door het afwisselen van een grove matala mat met een fijnere matala mat kan een blijvende doorstroming gewaarborgd blijven en vermindert de kans op dichtslippen. Hierdoor kunnen we de tussenstrippen (zoals bij de Japanse mat gebruikt) weggelaten worden wat een rendabelere benutting van de filterkamer betekent (dus meer (goede) bacteriën).

 

Substraten

Over de verschillende soorten substraten die er zijn kunnen we een volledig homepage aan besteden. Substraten worden in de handel verkocht onder namen zoals aquarock, lava grog, alfa grog en andere.

Het zijn poreuze, natuurlijke materialen met veel aanhechtingsmogelijkheden voor de bacteriën met elk hun eigenschappen. Het is belangrijk deze substraten beter wat meer naar het einde van het filter te plaatsen. Filters met een goede mechanische filtering waarbij een Japanse mat of matala mat vooraf gaat kunnen substraten in de voorlaatste kamer voorzien (afhankelijk van het aantal kamers waarover het filter beschikt) en anders wordt de laatste kamer van een substraat voorzien. Substraten zijn in het algemeen wat moeilijker in onderhoud dan de biologische matten en kunnen sneller dichtslippen als er in het mechanische filter wat mis gaat. Het dichtslippen veroorzaakt dan vaak een zuurstofarm milieu waarin de nuttige bacteriën verdrongen worden door slechtere (ziekteverwekkende) bacteriën. Fijnere substraten zullen sneller dichtslippen en de waterstroming afremmen dan grovere soorten. Substraten zullen met der tijd ook afbrokkelen. Voordeel daarin tegen is dat het materiaal licht is en een neutrale zuurgraad heeft.

Bioringen - flocor

Bioringen, ook wel flocor genoemd zijn zwarte, plastieken holle buisjes voorzien van ringen waarop bacteriën de mogelijkheid heeft om op te kunnen hechten. Bioringen hebben zowel een aanzienlijk specifiek oppervlak (ca 200 m2 / m3) als een maximale vrije ruimte. Ze zijn in laboratoria ontwikkeld en garanderen een blijvende doorstroming en kunnen vrijwel niet dichtslippen. De bioringen zijn vrij licht, en zeer makkelijk te onderhouden en worden vaak toegepast in de laatste filterkamer. Bioringen worden ook heel veel in druppelfilters (tricklefilters) gebruikt. Bioringen bieden tegenover de andere biologische filtermaterialen zoals de verschillende types matten wel minder nuttige aanhechtingsoppervlakte.

 

Bioballen

De bioballetjes zijn vergelijkbaar met de bioringen en hebben door hun structuur een nog grotere plaats voor de bacteriën. Bioringen en bioballen zijn licht en kunnen drijven in het filter of filterkamer. Om ze op hun plaatst te houden wordt een filtermat gebruikt die ze beneden houdt. Ze worden ook vaak gebruikt in een druppelfilter(tricklefilters).

 

Filtermousse - schuimmatten

Deze worden vaak verward met de Japanse Filtermatten. Maar na de borstels kan men het filter voorzien van filtermatten, om het organische vuil tegen te houden welke de borstels doorlieten op te vangen. Filtermatten zijn heel wat fijner van structuur en houden dan ook fijn organisch afval tegen. Door hun fijne structuur zijn deze materialen wel gevoeliger voor dichtslippen. Regelmatige controle en doorspoelen moet u zeker doen. En een hoge druk reiniger is zeker geen luxe! Als u een volledige kamer van dit materiaal voorziet doet u er goed aan om tussenstrippen te plaatsen waardoor de kans op dichtslippen verkleint. De filtermatten zijn beschikbaar in heel wat uitvoeringen en dichtheden. Denk aan verschillende lagen filtermatten van een grovere naar fijnere structuur. Vaak worden ook een paar filtermatten met de fijnste structuur net voor de uitlaat (op het uiteinde) van het filter geplaatst zodat het gezuiverde water voor het weer in de vijver terechtkomt nog een allerlaatste superfijne filtering ondergaat.

 

Filterwatten

Wie kent dit product niet, menig aquariahouder is hier mee groot geworden. Want filterwatten worden vaak in kleine filter toegepast waar slechts een beperkte plaats voorhanden is. En daardoor een zeer bekend filter medium, die zijn sporen heeft verdient in de aquaria-wereld. Filterwatten hebben een heel fijne structuur en houden heel veel organisch vuil tegen. Regelmatige controle en vervanging zal noodzakelijk zijn anders slipt het filter dicht. Filterwatten zijn niet echt schoon te spoelen. Maar vallen kwa prijs gelukkig mee.

 

Zand

Zand wordt eigenlijk alleen gebruikt bij zandfilters. Omdat het snel verstopt raakt heeft een zandfilter de mogelijkheid om het water terug te spoelen waardoor het vuil verwijderd kan worden.

 

Chemiche filter materialen

Naast de gebruikelijke mechanische- en biologische filtermaterialen die in elke goede filter aanwezig moeten zijn kunt u zelf ook kiezen om andere filtermaterialen te gaan gebruiken. Het gaat om filtermaterialen die gifstoffen, kleurstoffen, etc uit het water filteren en vasthouden voor een bepaalde tijd totdat ze verzadigd zijn en aan vervanging toe zijn of opnieuw kunnen worden gebruikt na regeneratie. Maar dit soort filtermaterialen zijn bedoelt voor een korte rijd en niet om continu over te filteren. De 2 bekendste chemische filter materialen zijn Zeoliet en Kool.

Actieve kool

Actieve kool is interessant omdat de meeste gifstoffen maar ook kleurstoffen uit het water geabsorbeerd worden. Actieve kool heeft wel de negatieve eigenschap om het water arm te maken van verschillende sporenelementen. Bij gebruik van medicatie moet men de actieve kool uit het filtersysteem halen. Actieve kool moet u regelmatig eens vervangen. Over het algemeen is het dus niet interessant om continu over kool te filteren.

 

Zeoliet

Zeoliet is een natuurlijk gesteente. Zeoliet absorbeert geen ammoniak noch nitriet wat vaak wel gedacht wordt Het fixeert ammonium (NH4+) door ionische uitwisseling. Ammoniak (NH3) is niet ionische geladen en wordt dus niet gefixeerd. Nitriet (NO2) evenmin. De hoeveelheid zeoliet in een vijver of filter is geen functie van de hoeveelheid water maar wel van de hoeveelheid ammonium in het water. 1 gram zeoliet fixeert 1,5 mg ammonium. In goed functionerende filters moet men geen zeoliet toepassen. Zeoliet is nuttig bij opstart van het filter of na gebruik van medicijnen waarbij het filter even ontregeld is. Verzadigd zeoliet moet verwijderd worden want het heeft geen enkele werking meer en men loopt het gevaar van vrijkomend ammonium als men zout gebruikt. Let wel op: zout doet gefixeerd ammonium weer vrijkomen. Bij toepassen van zout of medicijnen moet u steeds het zeoliet uit het filtersysteem verwijderen. Maar het mooiste is van Zeoliet, dat wanneer u dit in een emmer met zout doet. Dat u het zeoliet de volgende keer weer kan gebruiken.

 

© 2008 Koidream® (Disclaimer)